กัณฑ์ที่ ๔ : วิชชาจรณสัมปันโน

วิชชาญาณแห่งพุทธองค์

  • บุพเพนิวาสานุสสติญาณ  ระลึกชาติ กรรมในอดีต
  • จุตูปปาตญาณ  รู้จุติและปฏิสนธิ
  • อาสวักขยญาณ  ความหมดสิ้นไปแห่งกิเลส
  • ปรจิตตวิชชาญาณ  รู้วาระจิตของผู้อื่น
  • ทิพพจักษุญาณ  เห็นในสิ่งที่อยู่ไกล
  • ทิพพโสตญาณ  ได้ยินสิ่งที่อยู่ไกล
  • อิทธิฤทธิวิชชาญาณ  แสดงฤทธิ์ได้
  • วิปัสสนาญาณ  ทำให้หมดสิ้นไปซึ่งอนุสัยกิเลส กิเลสอย่างละเอียด

วิชชา 3 ได้แก่  บุพเพนิวาสนุสติญาณ , จุตูปปาตญาณ , อาสวักขยญาณ

อาสวักขยญาณ รู้ความสิ้นไปแห่งกิเลส ไม่ได้สิ้นไปไหน คือมีอยู่แต่ไม่ทำ

กิเลสอย่างหยาบ กลาง ละเอียด ดับด้วยศีลสมาธิปัญญา

สมาธิจิตตั้งมั่นดับนิวรณ์ 5

กิเลสอย่างละเอียด คือ อุปาทาน

♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦

จรณธรรม15 อันได้แก่

เสขปฏิปทา4  ฌาน4  สัปปุริสธรรม 7

  • เสขปฏิปทา แปลว่า ทางแห่งเสขบุคคล อันได้แก่ พระโสดาบัน สกิทาคามี อนาคามี เพราะมีกิจที่ต้องทำอยู่
  • เสปฏิปทา 4 ได้แก่ สีลสังวร อินทรีย์สังวร  โภชเนมัตตัญญุตา ชาคริยานุโยค (ไม่หน่ายต่อความเพียร)

♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦♦

สัปปุริสธรรม7 ได้แก่

  • ศรัทธา เชื่อที่พระองค์รู้จักธรรม , เชื่อในธรรม , เชื่อในการปฏิบัติธรรม
  • หิริ  ละอายต่อบาป
  • โอตัปปะ  กลัวผลของบาป
  • สุตะ  มีการสดับ(ฟัง)ฟังมากรู้เข้าใจมากเป็นทางเกิดของปัญญา
  • วิริยารัมภะ  เชื่อในความเพียร
  • สติ  เป็นผู้ตื่นรู้ การรู้ในสิ่งที่แล้วไปแล้วนั้นเรียกว่าอนุสสติ
  • ปัญญา

การได้สดับธรรมเทศนาควรตั้งใจให้ถึงคุณพระพุทธพระธรรมพระสงฆ์ตามกำลังแห่งตน  เมื่อรู้ในคุณของพระพุทธเจ้าให้ทำสิ่งที่รู้นั้นให้มีในตน คือความปฏิบัติดีปฏิบัติชอบเป็นสุปฏิปันโน อุชุปฏิปันโน เมื่อถึงพระคุณอย่างนี้จึงนับว่าเป็นผู้ถึงไตรสรณคมน์

  • กล่าวถึงฌาน 4 ว่าท่านไม่ได้ถนัดเชี่ยวชาญจึงกล่าวคร่าวๆตามตำรา

บันทึกพระธรรมเทศนาของ
พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ (สิริจนฺโท จันทร์)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s